مقدمه و تعاریف :
این استاندارد باستناد ماده 5 آئین نامه جلوگیري از آلودگی آب و با توجه به ماده سه همین آئین نامه و با همکاري وزارتخانه هاي بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، نیرو، صنایع، صنایع سنگین، معادن و فلزات کشور و کشاورزي توسط سازمان حفاظت محیط زیست تهیه و تدوین گردیده است.
در این استاندارد تعاریف و اصطلاحاتی که به کار رفته است به شرح ذیل می باشند.
آب سطحی :
عبارت است از آبهاي جاري فصلی یا دائمی، دریاچه هاي طبیعی یا مصنوعی و تالابها
چاه جاذب :
عبارت است از حفره یا گودالی که قابلیت جذب داشته و کف آن تا بالاترین سطح ایستایی حداقل 3 متر فاصله داشته اشد.
ترانشه جذبی :
عبارت است از مجموعه اي از کانالهاي افقی که فاضلاب به منظور جذب در زمین به آنها تخلیه شده و فاصله کف آنها از بالاترین سطح ایستایی حداقل 3 متر باشد.
کنار گذر :
کانالی است که فاضلاب را بدون عبور از بخشی از تصفیه خانه یا کل آن به بخش دیگر و یا کانال خروجی هدایت کند.
نمونه مرکب :
عبارت است از تهیه یک نمونه 24 ساعته از نمونه هایی که با فواصل زمانی حداکثر 4 ساعت تهیه شده اند.
ملاحظات کلی :
1- تخلیه فاضلاب ها، باید براساس استانداردهایی باشد که به صورت حداکثر غلظت آلوده کننده ها بیان می شود و رعایت این استاندارد ها تحت نظارت سازمان حفاظت محیط زیست ضروري است.
2- مسئولین منابع آلوده کننده باید فاضلاب هاي تولیدي را با بررسی هاي مهندسی و استفاده از تکنولوژي مناسب و اقتصادي تا حد استانداردها تصفیه نماید.
3- اندازه گیري غلظت مواد آلوده کننده و مقدار جریان در فاضلابها باید بلافاصله پس از آخرین واحد تصفیه اي تصفیه خانه و قبل از ورود به محیط انجام گیرد.
4- اندازه گیري جهت تطبیق با استانداردهاي اعلام شده قبل از تاسیسات تصفیه فاضلاب باید بر مبناي نمونه مرکب صورت گیرد. در ورود به محیط انجام گیرد. در سیستم هایی که تخلیه ناپیوسته دارند اندازه گیري در طول زمان تخلیه ملاك خواهد بود.
5- لجن و یا سایر مواد جامد تولید شده در تاسیسات تصفیه فاضلاب قبل از دفع بایستی به صورت مناسب تصفیه شده و تخلیه نهائی این مواد نباید موجب آلودگی محیط زیست گردد.
6- فاضلاب تصفیه شده باید با شرایط یکنواخت و به نحوي وارد آبهاي پذیرنده گردد که حداکثر اختلاط صورت گیرد.
7- فاضلاب خروجی نبایستی داراي بوي نامطبوع بوده و حاوي کف و اجسام شناور باشد.
رنگ و کدورت فاضلاب خروجی نباید ظواهر طبیعی آبهاي پذیرنده و محل تصفیه را به طور محسوس تغییر دهد.
8- روش هاي سنجش پارامترهاي آلوده کننده بر مبناي روشهاي ذکر شده در کتاب :Standard Methods for The Examination of Water and Waste Water خواهد بود.
9- استفاده از سیستم سپتیک تانک و ایمهوف تانک با بکارگیري چاه ها و یا ترانشه هاي جذبی در مناطقی که فاصله کف چاه یا ترانشه از سطح آبهاي زیرزمینی کمتر از 3 متر می باشد ممنوع است.
10 ضمن رعایت استانداردهاي مربوطه خروجی فاضلابها نباید کیفیت آب را براي استفاده هاي منظور شده تغییر دهد.
11- رقیق کردن فاضلاب تصفیه شده یا خام به منظور رسانیدن غلظت مواد آلوده کننده تا حد استانداردهاي اعلام شده قابل قبول نمی باشد.
12- استفاده از روشهاي تبخیر فاضلابها با کسب موافقت سازمان محیط زیست مجاز است.
13- استفاده از کنار گذر ممنوع است، کنار گذرهائی که صرفا جهت رفع اشکال واحدهاي تصفیه اي بکار رفته و یا در زمان جمع آوري توام فاضلاب شهري و آب باران مورد استفاده قرار می گیرند مجاز است.
14- تاسیسات تصفیه فاضلاب بایستی بگونه اي طراحی، احداث و بهره برداري گردد تا پیش بینی هاي لازم جهت به حداقل رسانیدن آلودگی در مواقع اضطراري از قبیل شرایط آب و هوائی نامناسب، قطع برق، نارسائی تجهیزات مکانیکی و… فراهم گردد.
15- آن دسته از فاضلابهاي صنعتی که آلودگی آنها بیش از این استانداردها نباشد می توانند فاضلاب خود را با کسب موافقت سازمان بدون تصفیه دفع نمایند.
جدول استاندارد خروجی فاضلاب ها
| شماره | مواد آلوده کننده | تخلیه به آبهاي سطحیmg/l | تخلیه به چاه جاذبmg/l | مصارف کشاورزي و آبیاري mg/l |
| 1 | نقره Ag | 1 | 0/1 | 0/1 |
| 2 | آلومینیوم Al | 5 | 5 | 5 |
| 3 | آرسنیک As | 0/1 | 0/1 | 0/1 |
| 4 | بر B | 2 | 1 | 1 |
| 5 | باریم Ba | 5 | 1 | 1 |
| 6 | بریلیوم Bc | 0/1 | 1 | 0/5 |
| 7 | کلسیم Ca | 75 | — | — |
| 8 | کادمیم Cd | 0/1 | 0/1 | 0/05 |
| 9 | کلرآزاد Cl | 1 | 1 | 0/2 |
| 10 | کلراید Cl- | 600 (تبصره1) | 600 (تبصره1) | 600 |
| 11 | فرم آلدئید Cll20 | 1 | 1 | 1 |
| 12 | فنل C6H50H | 1 | ناچیز | 1 |
| 13 | سیانور CN | 0/5 | 0/1 | 0/1 |
| 14 | کبالت Co | 1 | 1 | 0/05 |
| 15 | Cr+6 کرم | 0/5 | 1 | 1 |
| 16 | Cr+3 کرم | 2 | 2 | 2 |
| 17 | Cu مس | 1 | 1 | 0/2 |
| 18 | فلوراید F | 2/5 | 2 | 2 |
| 19 | آهن Fe | 3 | 3 | 3 |
| 20 | جیوه Hg | ناچیز | ناچیز | ناچیز |
| 21 | لیتیم Li | 2/5 | 2/5 | 2/5 |
| 22 | منیزیم Mg | 100 | 100 | 100 |
| 23 | منگنز Mn | 1 | 1 | 1 |
| 24 | مولیبدن Mo | 0/01 | 0/01 | 0/01 |
| 25 | نیکل Ni | 2 | 2 | 2 |
| 26 | آمونیم برحسب NH4 | 2/5 | 1 | — |
| 27 | نیتریت برحسب NO2 | 10 | 10 | — |
| 28 | نیترات برحسب NO3 | 50 | 10 | — |
| 29 | فسفات برحسب فسفر | 6 | 6 | — |
| 30 | سرب Pb | 1 | 1 | 1 |
| 31 | سلنیم Sc | 1 | 0/1 | 0/1 |
| 32 | سولفید SH2 | 3 | 3 | 3 |
| 33 | سولفیت SO3 | 1 | 1 | 1 |
| 34 | سولفات SO4 | 400 (تبصره1) | 400 (تبصره2) | 500 |
| 35 | وانادیم V | 0/1 | 0/1 | 0/1 |
| 36 | روي Zn | 2 | 2 | 2 |
| 37 | چربی روغن | 10 | 10 | 10 |
| 38 | دترجنت ABS | 1/5 | 1/5 | 1/5 |
| 39 | بی.او.دي (تبصره 3) BOD5 | 30 (لحظه اي 50) | 30 (لحظه اي 50) | 100 |
| 40 | سی.او.دي (تبصره 3) COD | 60 (لحظه اي 100) | 60 (لحظه اي 100) | 200 |
| 41 | اکسیژن محلول (حداقل) DO | 2 | — | 2 |
| 42 | مجموع مواد جامد محلول TDS | (تبصره1) | (تبصره2) | — |
| 43 | مجموع مواد جامد معلق TSS | 40 (لحظه اي 60) | — | 100 |
| 44 | مواد قابل ته نشینی SS | — | — | |
| 45 | پ – هاش PH (حدود) pll | 6/5-8/5 | 5-9 | 6-8/5 |
| 46 | مواد رادیو اکتیو | |||
| 47 | کدورت (واحد کدورت) | 50 | — | 50 |
| 48 | رنگ (واحد رنگ) | 75 | 75 | 75 |
| 49 | درجه حرارت T | (تبصره4) | — | — |
| 50 | کلیفرم گوارشی (تعداد در 100 میلی لیتر) | 400 | 400 | 400 |
| 51 | کل کلیفرم (تعداد در 100 میلیلیتر)MPN | 1000 | 1000 | 1000 |
| 52 | تخم انگل | — | — | (تبصره5) |
تبصره 1: تخلیه با غلظت بیش از میزان مشخص شده در جدول در صورتی مجاز خواهد بود که پساب خروجی، غلظت کلراید، سولفات و مواد محلول منبع پذیرنده را در شعاع 200 متري بیش از ده درصد افزایش ندهد.
تبصره 2: تخلیه با غلظت بیش از میزان مشخص شده در جدول در صورتی که مجاز خواهند بود که افزایش کلراید، سولفات و مواد محلول پساب خروجی نسبت به آب مصرفی بیش از ده درصد نباشد.
تبصره 3: صنایع موجود مجاز خواهند بود BOD5 و COD را حداقل 90 درصد کاهش دهند.
تبصره 4: درجه حرارت باید به میزانی باشد که بیش از 3 درجه سانتیگراد در شعاع 200 متري محل ورود آن، درجه حرارت منبع پذیرنده را افزایش یا کاهش ندهد.
تبصره 5: تعداد تخم انگل (نماتد) در فاضلاب تصفیه شده شهري، در صورت استفاده از آن جهت آبیاري محصولاتی که به صورت خام مورد مصرف قرار می گیرد نباید بیش از یک عدد در لیتر باشد.





