فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
فاضلاب سالن شیردوشی دامداری (Milking Parlor Wastewater) به فاضلابی گفته می شود که در اثر شستشوی تجهیزات شیردوشی، خطوط انتقال شیر، مخازن ذخیره شیر، کف سالن، سیستم های شستشوی CIP (Cleaning in Place) و شستشوی دا مها تولید می شود. این فاضلاب معمولاً بیشترین سهم فاضلاب روزانه دامداری های شیری را تشکیل داده و به دلیل دارا بودن غلظت بالای مواد آلی، چربی، پروتئین، مواد شوینده و میکروارگانیسم ها، از مهمترین منابع آلودگی محیط زیست محسوب می شود.
در دامداری های مدرن، میزان تولید این فاضلاب معمولاً و نه قطعا حدود 50 تا 150 لیتر به ازای هر رأس گاو در روز است که بسته به نوع سیستم شیردوشی، تعداد دفعات شستشو، نوع تجهیزات و روش مدیریت آب می تواند متغیر باشد.
ترکیب فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
فاضلاب سالن شیردوشی عمدتاً از آب شستشو و بقایای شیر تشکیل شده و دارای بار آلی بالایی است. وجود پروتئین ها، چربی ها، لاکتوز، مواد شوینده قلیایی و اسیدی و ذرات جامد موجب افزایش شاخص های آلودگی می شود.
مهمترین اجزای تشکیل دهنده فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
- بقایای شیر (Milk Residues)
- چربی و روغن شیر (Milk Fat)
- پروتئین ها (Casein, Whey Proteins)
- لاکتوز
- مواد شوینده قلیایی
- شوینده های اسیدی
- مواد ضدعفونی کننده
- مواد معلق
- کود و ادرار دام
- میکروارگانیسم ها
اجزای تشکیل دهنده فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
مشخصات معمول فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
| پارامتر | محدوده معمول |
| pH | 5.5–10 (بسته به مواد شوینده) |
| BOD₅ | 1000–3000 mg/L |
| COD | 2000–6000 mg/L |
| TSS | 300–1500 mg/L |
| روغن و چربی (FOG) | 100–1000 mg/L |
| نیتروژن کل | 30–150 mg/L |
| فسفر کل | 20–80 mg/L |
چرا تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی دامداری ضروری است؟
فاضلاب دامداری، بهویژه فاضلاب حاصل از سالن شیردوشی، شست و شوی تجهیزات و خطوط انتقال شیر، سیستم CIP و شست و شوی کف سالن، حاوی مقدار قابل توجهی مواد آلی، چربی، پروتئین، مواد جامد معلق، نیتروژن و فسفر است. تخلیه مستقیم این فاضلاب می تواند باعث آلودگی منابع آب و خاک و ایجاد بو و مشکلات بهداشتی شود.
مهمترین دلایل ضرورت تصفیه فاضلاب دامداری عبارتاند از:
1. جلوگیری از آلودگی آب های سطحی و زیرزمینی
ورود فاضلاب خام دامداری به رودخانه ها، کانال ها، آب های سطحی یا نفوذ آن به خاک می تواند موجب انتقال مواد آلی، ترکیبات نیتروژنه، فسفر و میکروارگانیسم ها به منابع آب شود.
2. کاهش BOD و COD
فاضلاب دامداری معمولاً حاوی مقدار زیادی مواد آلی قابل تجزیه است. افزایش BOD و COD باعث کاهش اکسیژن محلول در منابع آبی و ایجاد شرایط نامناسب برای آبزیان می شود. تصفیه بیولوژیکی می تواند بخش قابل توجهی از این بار آلی را حذف کند.
3. حذف چربی، شیر و مواد پروتئینی
بخشی از شیر، چربی و مواد پروتئینی در هنگام شیردوشی، شست و شوی تجهیزات یا تخلیه خطوط وارد فاضلاب می شود. این ترکیبات علاوه بر افزایش بار آلی، می توانند باعث ایجاد لایه چربی، گرفتگی تجهیزات و اختلال در فرآیند تصفیه شوند.
4. کنترل بو و شرایط نامطلوب محیطی
تجمع فاضلاب و مواد آلی در شرایط بی هوازی می تواند موجب تولید ترکیبات بدبو مانند سولفید هیدروژن شود. تصفیه و مدیریت صحیح فاضلاب، به کاهش بو و بهبود شرایط بهداشتی دامداری کمک می کند.
5. کاهش خطرات بهداشتی و میکروبی
فاضلاب دامداری ممکن است حاوی میکروارگانیسم ها و عوامل بیماری زا باشد. بنابراین تصفیه مناسب، بهخصوص در صورت استفاده مجدد از پساب، اهمیت زیادی دارد.
6. جلوگیری از یوتریفیکاسیون منابع آبی
وجود نیتروژن و فسفر در فاضلاب می تواند در صورت ورود به منابع آب باعث رشد بیش از حد جلبک ها و گیاهان آبزی و در ادامه کاهش اکسیژن آب شود.
7. امکان استفاده مجدد از پساب تصفیه شده
با انتخاب فرآیند مناسب، پساب خروجی می تواند پس از رسیدن به کیفیت موردنیاز برای مصارفی مانند آبیاری فضای سبز، شست و شوی محوطه یا برخی مصارف غیرشرب مورد استفاده قرار گیرد؛ البته نوع مصرف باید بر اساس کیفیت پساب و الزامات قانونی تعیین شود.
8. رعایت الزامات زیست محیطی
تصفیه فاضلاب به دامداری کمک میکند پساب خروجی را به کیفیت قابل قبولی برای دفع یا استفاده مجدد برساند و از تخلیه غیراصولی فاضلاب جلوگیری کند.
روش های تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
به دلیل وجود هم زمان چربی، مواد آلی و مواد معلق، معمولاً از ترکیبی از فرآیندهای فیزیکی، شیمیایی و زیستی استفاده می شود.
1- پیش تصفیه (Pre-treatment)
هدف از پیش تصفیه حذف مواد درشت، الیاف، شن و بخشی از چربی است.
واحدهای متداول:
- آشغالگیر
- دانهگیر
- متعادل ساز (Equalization Tank)
- چربی گیر (Grease Trap)
2- انعقاد و لخته سازی شیمیایی (Chemical Coagulation–Flocculation)
در این مرحله از موادی مانند سولفات آلومینیوم، پلی آلومینیوم کلراید (PAC)، کلرید فریک یا پلیمرها استفاده می شود تا مواد معلق، بخشی از چربی، فسفر و قسمتی از COD حذف شوند.
کاربردها:
- کاهش TSS
- حذف چربی
- حذف فسفر
- کاهش COD اولیه
3- شناورسازی با هوای محلول (DAF)
به دلیل مقدار زیاد چربی و پروتئین، سیستم DAF یکی از رایج ترین روش ها در صنایع لبنی و سالن های شیردوشی است.
راندمان حذف:
- روغن و چربی: 90–99%
- TSS: 80–95%
- COD: 40–70%
4- تصفیه بیولوژیکی
اصلی ترین مرحله حذف مواد آلی است.
فرآیندهای متداول:
- لجن فعال
- SBR
- MBBR
- IFAS
- لاگون هوادهی
- راکتور بی هوازی UASB
- هاضم بی هوازی
5- تصفیه پیشرفته
در صورت نیاز به استفاده مجدد از پساب:
- فیلتراسیون شنی
- اولترافیلتراسیون
- اسمز معکوس (RO)
- ضدعفونی با UV یا کلر
- کاربردهای تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی
پس از تصفیه، پساب می تواند در موارد زیر مورد استفاده قرار گیرد:
- آبیاری فضای سبز
- آبیاری مزارع خوراک دام
- شستشوی محوطه دامداری
- استفاده مجدد در برخی عملیات شستشو (در صورت تصفیه پیشرفته)
- کاهش بار آلودگی قبل از تخلیه به محیط زیست
- تولید بیوگاز در سامانه های بی هوازی
قیمت پکیج تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
قیمت پکیج تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی به عوامل مختلفی از جمله ظرفیت تصفیه، کیفیت فاضلاب، نوع فرآیندهای مورد استفاده، جنس تجهیزات و سطح اتوماسیون بستگی دارد. از آنجا که این فاضلاب حاوی مقادیر قابل توجهی چربی، پروتئین، مواد آلی، مواد شوینده و مواد معلق است، طراحی و انتخاب تجهیزات باید متناسب با ویژگی های آن انجام شود.
1. ظرفیت تصفیه (Flow Rate)
2. کیفیت فاضلاب ورودی
3. نوع فرآیند تصفیه
4. سیستم حذف چربی
5. جنس مخازن و تجهیزات
6. تجهیزات هوادهی
7. تجهیزات تزریق مواد شیمیایی
8. تجهیزات مدیریت لجن
9. سطح اتوماسیون و سیستم کنترل
10. کیفیت تجهیزات مکانیکی و الکتریکی
11. استانداردهای ساخت و پوشش های ضدخوردگی
12. هزینه نصب، حمل و راه اندازی
جهت مشاوره و استعلام قیمت انواع پکیج تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی دامداری با کارشناسان شرکت کیمیا زیست در ارتباط باشید.
ساخت پکیج تصفیه فاضلاب سالن شیردوشی دامداری
شرکت کیمیا زیست در زمینه طراحی و ساخت انواع سیستم تصفیه فاضلاب دامداری با توجه به نیاز کارفرمای محترم و نوع سیستم تصفیه خانه فاضلاب فعالیت می نماید.
